PVA

PVA-filament is een wateroplosbaar 3D-printerfilament dat vooral wordt gebruikt als supportmateriaal bij ingewikkelde 3D-prints. Het materiaal wordt voornamelijk gecombineerd met PLA-filament. Doordat PVA oplost in water, kunt u supports verwijderen zonder deze met de hand los te hoeven breken. Dit maakt het filament ideaal voor gedetailleerde modellen, kwetsbare onderdelen en prints met moeilijk bereikbare supports. In tegenstelling tot veel andere filamentsoorten wordt PVA bijna niet gebruikt voor zelfstandige, functionele 3D-prints. Door de wateroplosbaarheid en vochtgevoeligheid is het materiaal vooral geschikt als tijdelijk ondersteuningsmateriaal. Bij het kiezen van PVA-filament zijn onder andere de compatibiliteit met het andere materiaal, de vochtgevoeligheid en de aanbevolen printinstellingen belangrijk.

De voordelen van PVA-filament

PVA-filament heeft verschillende eigenschappen die het geschikt maken als supportmateriaal voor complexe 3D-prints. De belangrijkste voordelen zijn:

• Wateroplosbaar: PVA lost op in water, waardoor u geen chemische oplosmiddelen nodig heeft om supports te verwijderen.
• Eenvoudig te verwijderen: ondersteuningen hoeven niet handmatig te worden losgebroken, waardoor de kans op beschadigingen aan het model kleiner is.
• Geschikt voor complexe prints: PVA maakt het eenvoudiger om modellen met grote overhangende delen, holtes en moeilijk bereikbare structuren te printen.
• Nette afwerking: doordat de supports worden opgelost, kunnen de contactvlakken tussen het model en het supportmateriaal gladder zijn dan bij handmatig verwijderde supports.
• Goed te combineren met PLA: de printtemperaturen van PVA en PLA sluiten doorgaans goed op elkaar aan, waardoor de materialen samen kunnen worden gebruikt.
• Geschikt voor kwetsbare onderdelen: fijne details en dunne structuren blijven beter beschermd doordat er minder kracht nodig is om de supports te verwijderen.

Houd er rekening mee dat PVA zeer gevoelig is voor vocht. Ook kunnen de oplosbaarheid, hechting en aanbevolen printinstellingen per merk en type PVA verschillen. Controleer daarom altijd de specificaties van het gekozen filament.

Waarvoor wordt PVA-filament gebruikt?

Door de wateroplosbaarheid is PVA-filament vooral geschikt voor 3D-prints waarbij ondersteuningen lastig handmatig te verwijderen zijn. U kunt het materiaal onder andere gebruiken voor:

• Supports: voor het ondersteunen van complexe PLA-prints met overhangende of moeilijk bereikbare onderdelen.
• Gedetailleerde modellen: voor prints met fijne details die tijdens het verwijderen van gewone supports gemakkelijk beschadigd kunnen raken.
• Holle structuren: voor modellen met interne ruimtes waarin traditionele supports moeilijk bereikbaar zijn, mits er openingen zijn waardoor water en opgelost PVA kunnen worden afgevoerd.
• Prototypes: voor het maken van complexe ontwerpen waarbij de vorm, afmetingen en pasvorm nauwkeurig moeten worden getest.
• Schaalmodellen en maquettes: voor gedetailleerde ontwerpen met kleine openingen, uitstekende onderdelen en ingewikkelde vormen.
• Beweegbare onderdelen: voor het ondersteunen van modellen met geïntegreerde bewegende onderdelen, waarbij supports na het printen moeilijk bereikbaar zijn.

Wanneer u PVA als supportmateriaal wilt gebruiken, heeft u een 3D-printer nodig die meerdere materialen kan verwerken, bijvoorbeeld een printer met een dubbele extruder of een geschikt multi-materiaalsysteem.

PVA als supportmateriaal voor PLA

Een van de belangrijkste toepassingen van PVA-filament is het gebruik als wateroplosbaar supportmateriaal bij PLA-prints. PLA en PVA hebben doorgaans vergelijkbare printtemperaturen en kunnen daardoor goed met elkaar worden gecombineerd. Of de materialen daadwerkelijk geschikt zijn om samen te printen, hangt ook af van de onderlinge hechting en de gebruikte printinstellingen. Hiervoor gebruikt u een 3D-printer die meerdere materialen kan verwerken, bijvoorbeeld een printer met een dubbele extruder. Ook bepaalde multi materiaal systemen kunnen hiervoor geschikt zijn. Controleer altijd of uw 3D-printer en het eventuele multi materiaal systeem geschikt zijn voor het combineren van PVA met PLA.

Tijdens het printen wordt PLA gebruikt voor het model en PVA voor de ondersteuningen. Na het printen plaatst u het model in water, zodat de PVA-supports geleidelijk oplossen. Dit verkleint de kans op beschadigingen en is vooral handig bij kwetsbare onderdelen, complexe geometrieën en modellen met interne supports. De oplostijd hangt onder andere af van de hoeveelheid PVA, de dikte van de supports, de watertemperatuur en de mate waarin het water wordt ververst of bewogen. Water op kamertemperatuur is doorgaans geschikt om PVA op te lossen. Lauw water kan het proces versnellen, maar controleer altijd of het geprinte model tegen de gekozen watertemperatuur kan. Vermijd te heet water, omdat bepaalde printmaterialen hierdoor kunnen vervormen. Voer water met opgelost PVA af volgens de geldende lokale voorschriften en de aanwijzingen van de fabrikant.

Wat is het verschil tussen PVA en PLA?

PVA en PLA worden regelmatig samen gebruikt bij 3D-printen, maar hebben verschillende eigenschappen en toepassingen.

• PVA: wordt voornamelijk gebruikt als wateroplosbaar supportmateriaal. Het is zeer vochtgevoelig en daardoor minder geschikt voor zelfstandige, functionele onderdelen.
• PLA: wordt vooral gebruikt voor het printen van het uiteindelijke model, zoals prototypes, decoratieve objecten en andere 3D-geprinte onderdelen. PLA is relatief eenvoudig te printen en lost onder normale omstandigheden niet op in water.

Het belangrijkste verschil is dus dat PVA bedoeld is om tijdelijke ondersteuningen te maken, terwijl PLA doorgaans wordt gebruikt voor het uiteindelijke onderdeel. Door beide materialen te combineren, kunt u complexe PLA-modellen printen en de PVA-supports na afloop oplossen in water.

PVA-filament printen

Printen met PVA vraagt om extra aandacht, vooral omdat het materiaal zeer gevoelig is voor vocht. Wanneer PVA vocht uit de omgeving opneemt, kan dit leiden tot problemen zoals stringing, een onregelmatige extrusie, verstoppingen en een verminderde printkwaliteit. PVA wordt, afhankelijk van het type, vaak geprint met een nozzletemperatuur van ongeveer 190 tot 220 °C en een bedtemperatuur van ongeveer 45 tot 60 °C. De juiste temperaturen verschillen per merk, samenstelling en 3D-printer. Gebruik daarom altijd de aanbevolen instellingen van de fabrikant als uitgangspunt.

Daarnaast is het belangrijk om de printsnelheid en de retractie-instellingen goed af te stemmen op het materiaal. PVA kan gevoeliger zijn voor verstoppingen en langdurige verhitting dan bijvoorbeeld PLA. Voorkom daarom dat het filament onnodig lang in een hete nozzle blijft zitten. Bij het printen met meerdere materialen is ook de hechting tussen PVA en het andere materiaal belangrijk. Een goede hechting zorgt ervoor dat de supports tijdens het printen voldoende ondersteuning bieden.

Voor een goed printresultaat is het aan te raden om PVA tijdens het printen vanuit een afgesloten drybox aan te voeren. Zo beperkt u de hoeveelheid vocht die het filament tijdens langdurige prints opneemt.

PVA-filament bewaren

PVA-filament is sterk hygroscopisch. Dit betekent dat het materiaal gemakkelijk vocht uit de omgeving opneemt. Ook wanneer PVA-filament relatief kort aan vochtige lucht wordt blootgesteld, kan dit de printkwaliteit beïnvloeden. Daarom is het belangrijk om PVA altijd droog en goed afgesloten te bewaren. Bewaar een geopende spoel PVA-filament bij voorkeur in een luchtdichte verpakking of opbergbox met droogmiddel. Een filament opbergbox of drybox helpt om het filament tegen vocht te beschermen. Bij langdurige prints is het verstandig om het filament rechtstreeks vanuit een drybox te gebruiken.

Is het PVA-filament vochtig geworden? Dan kunt u het mogelijk drogen met een geschikte filamentdroger. De juiste droogtemperatuur en droogtijd verschillen per type PVA. Volg daarom altijd de instructies van de fabrikant om beschadiging of vervorming van het filament te voorkomen.

PVA-filament bestellen

Met PVA-filament maakt u wateroplosbare supports voor complexe 3D-prints. Het materiaal is vooral interessant wanneer u gedetailleerde PLA-modellen wilt printen waarbij supports moeilijk bereikbaar zijn of handmatig verwijderen tot beschadigingen kan leiden. Dankzij de wateroplosbaarheid kunt u supports verwijderen zonder chemische oplosmiddelen te gebruiken.

Let bij het kiezen van PVA-filament op eigenschappen zoals diameter, merk, aanbevolen printinstellingen en compatibiliteit met andere filamentsoorten. Controleer daarnaast of uw 3D-printer geschikt is voor het verwerken van meerdere materialen en of u het filament droog kunt bewaren. Vergelijk de beschikbare PVA-filamenten en kies het materiaal dat past bij uw 3D-printer en toepassing.

Iets anders nodig? Mogelijk ook interessant:

Veelgestelde vragen

Heeft u nog vragen over PVA filament? Of heeft u specifieke vragen over een van de producten op deze pagina? Neem dan contact met ons op. Wij helpen u graag.